Voortplanting kat

Castratie kater

Het castreren van je kater is een verstandige keuze. Het voorkomt niet alleen ongewenste nestjes, maar heeft ook duidelijke voordelen voor het gedrag en de gezondheid van je kat. Zo vermindert de kans op sproeien in huis, weglopen, vechten met andere katten en sterk territoriaal gedrag. Ook verklein je het risico op overdraagbare ziektes door vechtpartijen.

Wij adviseren om katers rond de leeftijd van 6 maanden te laten castreren. In sommige situaties kan dit eerder of later passend zijn. We kijken altijd naar wat het beste is voor jouw kat en situatie.

Hoe verloopt de ingreep?

De castratie is een relatief korte en veilige operatie. Je kater krijgt een algehele narcose, zodat hij niets merkt van de ingreep. Via twee kleine sneetjes worden de testikels verwijderd. De wondjes zijn zo klein dat ze meestal niet gehecht hoeven te worden.

Nuchter zijn voor de operatie.

Omdat je kater onder narcose gaat, is het belangrijk dat hij 12 uur vóór de operatie nuchter is. Dat betekent dat hij niks mag eten, ook geen snacks om hem het reismandje in te lokken. Wanneer een kat niet nuchter is en onder narcose gaat, bestaat het risico dat de maaginhoud omhoog komt en wordt ingeademd. Dit noemen we aspiratie. Omdat slik- en hoestreflexen onder narcose verminderd zijn, kan voedsel of braaksel in de longen terechtkomen. Dit kan leiden tot ernstige complicaties, zoals een longontsteking, en in zeldzame gevallen zelfs levensbedreigend zijn. Daarom is nuchter blijven voor de operatie echt belangrijk voor de veiligheid van je dier. Water drinken mag wel.

Na de operatie

Katers mogen vaak na een paar uur alweer naar huis. Thuis kan hij wat slaperig, wankel of rustig zijn; dat is normaal na narcose. Zorg thuis voor een rustige en warme plek waar hij kan uitslapen. Let ook in verband met de wankelheid op dat hij bijvoorbeeld niet van de trap kan vallen. Vaak zijn katers de volgende dag weer verrassend fit.

We geven altijd duidelijke nazorginstructies mee, zodat je weet waar je op moet letten en wanneer je contact met ons moet opnemen.

Heb je vragen of twijfel je over het juiste moment? We denken graag met je mee. Met vragen over de castratie van je kater kun je ons telefonisch of via onze mail bereiken, of kom gezellig langs bij de balie.

Sterilisatie poes

In de spreektaal noemen we het meestal sterilisatie, en dat doen wij op de website ook. Wel zo duidelijk. Medisch gezien is het eigenlijk een castratie, omdat we niet alleen de voortplanting onmogelijk maken, maar de eierstokken (en soms ook de baarmoeder) verwijderen. Buiten de medische wereld wordt dit bijna altijd “sterilisatie” genoemd, en daarom gebruiken we die term hier ook.

Voordelen van steriliseren

Met een sterilisatie voorkom je ongewenste nestjes en krolsheid. Dat betekent: geen miauwen, onrustig gedrag of wegloop neiging tijdens de krolse periode. Daarnaast verklein je het risico op baarmoederontsteking en melkkliertumoren aanzienlijk, zeker als de ingreep op jonge leeftijd wordt uitgevoerd. Waarom?

Een baarmoederontsteking ontstaat onder invloed van hormonen, met name progesteron na de krolsheid. Dit hormoon zorgt ervoor dat het baarmoederslijmvlies dikker wordt en gevoeliger is voor bacteriële infecties. Bij een sterilisatie worden de eierstokken verwijderd. Daardoor worden deze hormonen niet meer aangemaakt. Zonder hormonale cyclus kan er geen typische baarmoederontsteking meer ontstaan. Bij sommige ingrepen wordt ook de baarmoeder verwijderd, waardoor het risico volledig wegvalt.

Ook melkkliertumoren bij katten zijn sterk hormoonafhankelijk. Oestrogenen en progesteron stimuleren het melkklierweefsel. Poezen gaan niet net als mensen door “de overgang” maar blijven hun leven lang vruchtbaar, en dus krols worden, als je ze niet steriliseert. Hoe vaker een poes krols is geweest, hoe vaker dat weefsel hormonaal wordt geactiveerd, en hoe meer risico je loopt op deze aandoeningen.

Wanneer een poes op jonge leeftijd (bij voorkeur vóór of rond de eerste krolsheid) wordt gesteriliseerd, wordt de hormonale stimulatie sterk beperkt. Hierdoor daalt het risico op melkkliertumoren aanzienlijk.

Hoe verloopt de ingreep?

Wij adviseren om poezen rond de leeftijd van 6 maanden te laten steriliseren. In tegenstelling tot de castratie van een kater is de sterilisatie van een poes echt een buikoperatie. Je poes krijgt een algehele narcose en via een snede in de buik worden de eierstokken verwijderd. De wond wordt zorgvuldig in meerdere lagen gesloten met hechtingen.

Nuchter zijn voor de operatie.

Omdat je poes onder narcose gaat, is het belangrijk dat zij 12 uur vóór de operatie nuchter is. Dat betekent dat ze niks mag eten, ook geen snacks om haar het reismandje in te lokken. Wanneer een kat niet nuchter is en onder narcose gaat, bestaat het risico dat de maaginhoud omhoog komt en wordt ingeademd. Dit noemen we aspiratie. Omdat slik- en hoestreflexen onder narcose verminderd zijn, kan voedsel of braaksel in de longen terechtkomen. Dit kan leiden tot ernstige complicaties, zoals een longontsteking, en in zeldzame gevallen zelfs levensbedreigend zijn. Daarom is nuchter blijven voor de operatie echt belangrijk voor de veiligheid van je dier. Water drinken mag wel.

Herstel na de operatie

Omdat we de buik openen, is het herstel wat intensiever dan bij een castratie van een kater. Je poes moet de eerste dagen rustig aan doen en mag niet springen of wild spelen. Ook is het belangrijk dat ze niet aan de wond likt; wij adviseren haar een rompertje aan te doen. Deze kunnen wij voor u direct na de ingreep aandoen.

De meeste poezen zijn na een paar dagen alweer goed opgeknapt, maar volledig herstel van de buikwand kost ongeveer 10–14 dagen. We geven altijd duidelijke nazorginstructies mee, zodat je precies weet waar je op moet letten.

Heb je vragen of twijfel je over het juiste moment? We adviseren je graag. Met vragen over de sterilisatie van je poes kun je ons telefonisch of via onze mail bereiken, of kom gezellig langs bij de balie.

Help, mijn poes is drachtig! Wat nu?

Is je poes in verwachting? Gefeliciteerd! Een dracht duurt gemiddeld 63–66 dagen, en in die periode kun je zelf veel doen om haar en de kittens een goede start te geven.

Voorbereiding op de bevalling

Rustige, veilige plek: Zorg dat je poes een stille plek heeft om te bevallen, bijvoorbeeld een afgesloten mand of doos met zachte dekentjes. Zet deze op een warme, tochtvrije plek. Sommige katten zoeken ondanks goede voorbereiding zelf een ander plekje uit, zoals onder een bed. Laat haar dan vooral daar liggen: zij voelt zich op dat moment daar het veiligst. Houdt haar van een afstandje in de gaten, en probeer je er niet te veel mee te bemoeien, hoe moeilijk dat ook is. Poezen zijn erop gemaakt om dit alleen te doen, en te veel bemoeienis kan haar stress geven, wat je juist niet wilt op zo’n moment.
Voeding: Geef haar voeding van hoge kwaliteit, het liefst speciaal voor drachtige of zogende poezen. Het kan zijn dat ze wat meer eetlust krijgt in de laatste weken. Kleine, regelmatige porties werken vaak goed.
Water: Zorg altijd dat ze toegang heeft tot vers water.

Waarop letten tijdens de dracht

Gewicht en conditie: Houd haar gewicht en lichaamstoestand in de gaten. Te veel of te weinig aankomen kan problematisch zijn.
Beweging: Normale dagelijkse beweging is prima, maar voorkom dat ze springt of klimt op plekken waar ze kan vallen.
Controle bij de dierenarts: Rond de 4–5 weken dracht kan een echo helpen bevestigen hoeveel kittens er zijn en of alles goed gaat.

Tijdens de bevalling

De meeste poezen bevallen probleemloos thuis. Let op tekenen dat de bevalling begint, zoals onrustig gedrag, hijgen of nesteldrang.
Bel direct de dierenarts als je merkt dat:
- de weeën langer dan 2 uur doorgaan zonder kitten te zien,
  er bloedverlies is dat buiten normaal valt,
- een kitten vast zit of er andere complicaties lijken.

Wat je vooral niet moet doen

Probeer niet zelf te trekken aan kittens; dit kan zowel voor de moeder als de kittens gevaarlijk zijn.
Geef geen medicatie zonder advies van de dierenarts.
Vermijd stressvolle situaties; een rustige omgeving helpt moeder en kittens.

Met een goede voorbereiding en oplettendheid kun je veel problemen voorkomen. Heb je twijfels of vragen, neem dan altijd contact op. Wij begeleiden je graag stap voor stap.

Waarom de poezenpil meestal geen optie is

We krijgen regelmatig de vraag of de poezenpil een goed middel is om krolsheid te onderdrukken. Over het algemeen raden wij dit absoluut niet aan.

De pil bevat hormonen die de natuurlijke cyclus van je poes onderdrukken. Langdurig gebruik leidt vaak tot gezondheidsproblemen, zoals baarmoederontstekingen (pyometra), melkkliertumoren en veranderingen in gedrag of eetlust. Bovendien is het geen garantie dat de krolsheid volledig wordt onderdrukt, en kan het juist voor stress en ongemak zorgen bij je poes.

Er zijn enkele uitzonderingen: bij fokpoezen kan het in zeldzame gevallen tijdelijk nuttig zijn om de krolsheid te onderdrukken totdat de poes een geschikte leeftijd of het juiste moment heeft om te fokken. Dit gebeurt altijd onder strikte begeleiding van de dierenarts en voor een zo kort mogelijke periode.

Kortom: voor de meeste katten is een sterilisatie de veiligere en gezondere manier om krolsheid en de bijbehorende problemen te voorkomen.